KHÔNG THỂ CÓ SỰ CƯỠNG ÉP TRONG TÔN GIÁO
Nguyên Việt
19-09-06
            Ngày 12 tháng 9 vừa qua trước một cử tọa 1500 người gồm các nhà khoa bảng và viện sĩ tại Trường đại học Regensburg, nước Đức, nơi mà Ngài đã từng giảng dạy về thần học từ năm 1969 đến 1977, Đức Giáo hoàng Benedictô XVI nói về đề tài “đức tin cần phải đặt trên nền tảng của sự hiểu biết và lẽ phải” và Ngài đãphản đối về việc cưỡng ép đức tin tôn giáo bằng những hành động hung bạo. Để làm sáng tỏ vấn đề, Đức Thánh Cha đã trích dẫn lời của một vị vua Byzantine, ông Manuel II Paleologus khi tranh luận cùng với một nhà thần học người Ba tư về những sự liên hệ giữa tôn giáo và hành vi bạo động, Vua Manuel nói: “ Hãy chỉ cho tôi thấy Mahommed có đem lại điều gì mới mẻ, hay là ông chỉ có thể tìm thấy những điều xấu xa và tệ hại như là ông ta đã ra lệnh dùng gươm giáo mà phát triển cái đức tin ông muốn rao truyền” và vua Manuel tiếp tục giải thích những lý do tại sao ông kết án việc rao truyền đức tin bằng bạo lực là một hành vi không thể chấp nhận được. Đức Giáo hoàng nhấn mạnh rằng Vua Byzantine hẳn phải biết rằng không thể có sự cưỡng ép đức tin trong tôn giáo, và đó cũng chính là điều Ngài muốn trình bày cùng cử tọa tại Trường Đại học Regensburg.
            Bài nói chuyện của Đức Giáo hoàng Benedicto đã gây ra một làm sóng công phẫn trong thế giới Hồi giáo, nơi mà Giáo chủ Mahommed được tôn sùng như đức Chúa Trời, và sự phẫn nộ đã biến thành những hành vi hung bạo: những người Hồi giáo cực đoan bày tỏ sự chống đối Đức giáo hoàng bằng cách đốt 5 nhà thờ ở vùng Trung đông, bắn chết một nữ tu phục vụ trong một bệnh viện tại Somalia, giết chết một kitô hữu tại Baghdad vì anh ta là người Kitô hữu, biểu tình đập phá và đốt hình nộm Đức Thánh Cha tại nhiều nước Hồi giáo. Nhóm phiến loạn Hồi giáo tại Iraq và Somalia đe dọa sẽ giết Đức Thánh Cha và tấn công giáo đô La mã. Nhiều cộng đồng người Hồi giáo tại Âu châu, Ai cập, Pakistan và nhiều nơi đã bày tỏ sự tức giận đối với Đức Thánh Cha và các lãnh tụ Hồi giáo yêu cầu Đức Thánh Cha phải chính thức lên tiếng xin lỗi về những lời Ngài đã xúc phạm đến Giáo chủ Mahommed.
            Trong ngày thứ bảy 16-09, Bộ trưởng Ngoại giao Tòa Thánh, Đức Hồng y Tarcisio Bertone đã ra một văn thư giải thích rõ là Đức Giáo Hoàng khi đề cập đến lời nói của Vua Manuel không có ý tán thành mà chỉ dùng để bày tỏ sự chống đối các hành vi tôn giáo có tính cách bạo động. Sáng ngày Chúa nhật 17-09 trong Thánh lễ chúc lành hằng tuần, Đức Thánh Cha một lần nữa nói rằng Ngài lấy làm tiếc vì những phản ứng tại một vài nước đối với những trích dẫn trong bài nói chuyện của Ngài tại Đại học Regensburg bị coi như là xúc phạm đến Hồi giáo. Tất cả những văn thư hay lời nói từ Toà thánh chẳng qua chỉ nhằm đến việc giảm bớt những khích động của thế giới Hồi giáo mà thôi.
            Là một vị Giáo Hoàng, người chăn dắt trên một tỷ hai trăm triệu tín đồ, đã từng giữ chức Bộ trưởng Bộ Tín lý trong suốt một phần tư thế kỷ, Đức Benedicto XVI biết rõ điều Ngài làm hay nói sẽ có những ảnh hưởng sâu rộng đến tình hình thế giới cũng như tâm tư của nhân loại. Bài diễn văn tại Đại học Regensburg là một văn thư quan trọng trong triều đại Giáo hoàng của Ngài, Ngài đã bỏ toàn thời gian nghỉ hè của Ngài để viết ra những giáo lý chủ yếu của Ngài bao gồm cả sự quan trọng về liên hệ giữa lý trí và đức tin trong Kitô giáo Tây Phương. Có lẽ điều đáng lưu ý nhất trong bài diễn văn tại Regensburg là phản ánh được xác tín của Đức Giáo Hoàng về Kitô giáo là Tôn giáo chính yếu và những người Hồi giáo cần phải đối xử một cách thận trọng hơn. Chỉ vì một vài từ ngữ như ma qủy (evil), gươm giáo (sword), bạo động (violence), phi lý (unresonable) được dùng cùng một lúc với thánh chiến (jihad) và tên Mohammed đã khiến cho những kẻ có tật phải giật mình.
            Trong bài diễn văn của Ngài có đoạn nóí về hành vi bạo động và đức tin như sau: “Bạo động không thể coi là bẩm sinh từ Thiên Chúa hay là Linh hồn. “Thiên Chúa”, theo Vua Byzantine nói, thì không hài lòng bởi máu và nếu không hành động theo lý trí thì trái ngược với thiên tính.. Đức tin sinh ra bởi linh hồn, không bởi thân xác. Người nào muốn dẫn dắt kẻ khác đến với đức tin cần phải có khả năng thuyết phục với những lý lẽ đúng, không bạo động và đe dọa...Để khuyến dụ một linh hồn biết lý lẽ, người ta không phải cần đến cánh tay mạnh mẽ, hay bất kỳ thứ vũ khí nào hoặc bất kỳ một sự đe dọa giết chết người khác...”.
            Ai có thể tìm được điều gì sai trái trong một trong những đoạn văn trong bài nói chuyện của Ngài như trên đây?
            Cả thế giới văn minh ngày nay đã qúa chán ngán và bực mình vì những hành vi khủng bố thô bạo và vô lý của những nhóm người Hồi giáo cực đoan: họ vạc tượng Phật cổ hàng ngàn năm tại Afghanistan, họ giết tu sĩ, linh mục tại Phi châu, Indonesia, họ ra án tử hình cho một văn sĩ người Anh chỉ vì ông ta làm thơ có dính dáng đến Mohammed, họ kết án tử hình một tín đồ Hồi giáo vì anh ta đã dám rửa tội để thành Kitô hữu,  họ đốt phá bạo động vì những tranh hí họa nói về Islam, họ chặt đầu con tin trước ống kính truyền hình, họ ôm bom tự sát giết chết thường dân vô tội, họ không ngừng tìm đủ mọi cách để giết người hàng loạt chỉ để chứng tỏ đức tin cuồng nhiệt vào các ông Inmam...họ sẵn sàng chết để thực hiện đức tin là được về thế giới hạnh phúc bên kia...và không chấp nhận cho bất cứ một ai dám xúc phạm đến giáo chủ cũng như thế giới Hồi giáo của mình...
            Đã đến lúc cần phải nói lên cái vô lý và hung bạo của những con người không chịu nhìn và nghe theo lẽ phải. Cái vô lý của thế giới ngày nay là ít có người vị vọng nào dám chỉ trích những hành động của các nhóm Hồi giáo cực đoan này, vì sợ hãi hay vì nể nang hay vì muốn giữ đồng minh với mình? Đức Thánh Cha Benedicto là người đang làm việc đó.
            Có thể trong những ngày tới đây, sẽ còn có nhiều nhà thờ bị đốt phá, nhiều linh mục, tu sĩ, giáo dân bị giết chết, nhiều nước Hồi giáo khác cắt đứt liên lạc ngoại giao với Tòa Thánh và ngay cả việc Đức Thánh Cha có thể bị ám sát như những lời đe dọa nhưng tất cả những điều ấy xảy ra thì chỉ chứng thực được những gì Ngài đã nói trong bài diễn văn tại Đại học Regensburg mà thôi.