Món Nợ Từ Trên
17. Khiết Tịnh
Đã có rất nhiều sách vở và nhà giảng thuyết nói về vẻ đẹp của ba lời khuyên Tin Mừng: khó nghèo, vâng lời, và trong sạch. Vì vậy, trong phần này, tôi không muốn lập lại những giá trị thần học và vẻ đẹp siêu nhiên của mỗi lời khấn. Trái lại, tôi thân mời quí bạn đọc hãy cùng tôi dành một chút thời gian suy tư và cảm nghiệm một cách sâu xa về khía cạnh thực tế và những thách đố liên quan đến việc tuân giữ lời khấn này.
Cõ lẽ hơn bao giờ hết, lời khấn khiết tịnh đang bị tấn công và chà đạp một cách mạnh mẽ trong thời nay. Thời gian gần đây một số báo chí đã thổi phồng lên việc một thiểu số linh mục tu sĩ đã lạm dụng trẻ em. Nhiều người đã hoang mang, mất tin tưởng. Một số lại đi mức thái quá đến độ mất cả niềm tin Kitô Giáo. Một chuyện thật đáng tiếc đã xảy ra. Nhưng nghĩ cho cùng thì đây chỉ là con số rất nhỏ trong hàng giáo sĩ, tu sĩ, đã vấp phải. Nói như vậy không có nghĩa là che đậy hoặc tìm cách để tự bào chữa cho những người đã một đời dâng trót cho Thiên Chúa và tha nhân. Họ cũng chỉ là con người như bao người với những yếu đuối lầm lỡ trong cuộc sống. Thiết nghĩ, trong khi ta phải tìm cách ngăn chặn và chỉnh đốn lại những lỗi lầm trên, ta cũng không nên vì thế mà quên đi giá trị và hoa trái do đại đa số linh mục tu sĩ đã cống hiến cho Giáo Hội và tha nhân. Nói cách khác, ta dễ bị cám dỗ để chỉ dán mắt vào khía cạnh tiêu cực mà không mở rộng tầm nhìn nhận ra chiều kích tích cực.
Vì thế, sống trong một xã hội đang tìm cách bóp méo những giá trị Tin Mừng, tôi cũng cảm thấy mình bơ vơ lạc lõng. Nhiều người chỉ nhìn đức khiết tịnh của hàng linh mục tu sĩ dưới lăng kính của tiêu cực. Có người cho rằng việc khấn giữ trong sạch và sống một mình chỉ được thực hiện bởi những con người không muốn va chạm với thế gian và tìm cách trốn tránh trách vụ gia đình. Nói cách khác, họ là những con người “abnormal”; và bởi vì “không bình thường” nên biết bao chuyện “chướng tai gai mắt” đã xảy ra. Thế rồi họ tự đưa ra những giải pháp cho Giáo Hội và nói rằng để tránh những tình trạng gương xấu đó, các linh mục tu sĩ phải lập gia đình. Một cái nhìn thật sai lầm, về cả lãnh vực thần học lẫn nhân bản. Cái nhìn ấy chẳng khác gì “huyền thoại” mà một số người vẫn nghĩ một cách sai lầm trong lòng là những người lập gia đình rồi sẽ không bao giờ bị cám dỗ về đức trong sạch. Có lẽ ta không cần đi sâu hơn để hiểu và nhận ra cái thực tế của nó.
Lời khấn khiết tịnh mà các tu sĩ tuyên hứa trong lòng Giáo Hội không phải là một “lối thoát” khỏi những ràng buộc gia đình, cũng chẳng phải vì những con người ấy “bất lực” hay “vô dụng” nếu sống ngoài thế gian. Tội nghiệp và buồn thảm thay nếu thực sự có tu sĩ nào tuyên khấn dựa trên cái nhìn sai lầm đó. Thà họ đừng tuyên khấn bước vào đời sống tận hiến còn hơn!
Có người hỏi tôi nghĩ sao về đời sống gia đình nếu tôi ở ngoài. Không những không ngại ngùng, mà tôi còn hãnh diện để nói lên sự thật rằng: tôi rất yêu thích đời sống hôn nhân gia đình. Tình yêu nam nữ là một ân huệ Thiên Chúa ban. Tôi thấy nó thật đẹp và rất cao quí. Đó là một ơn gọi tình yêu. Nếu ở ngoài đời tôi sẽ là một người cha gương mẫu, một người chồng có trách nhiệm và yêu thương vợ mình. Nhưng có điều là tôi không được kêu mời để sống ơn gọi ấy. Khi thánh Anphongsô de Liguori quyết tâm dâng hiến đời mình cho Chúa, cha mẹ ngài đã tìm cách ngăn cản và ép buộc ngài ở nhà. Anphongsô chỉ nói với song thân rằng: “I am not born for marriage” (Con không được sinh ra để lập gia đình). Lời nói ấy của Anphongsô khi xưa cũng chính là tâm tư sâu xa nhất của tôi. Tôi cảm thấy mình không được sinh ra để lập gia đình, cho dẫu tim tôi vẫn có khả năng yêu thương và trao ban. Thiên Chúa đã dọn sẵn cho tôi một con đường khác, và hạnh phúc đời tôi chỉ có thể đạt được nếu tôi bước theo đường Người chỉ vẽ. Còn nếu hỏi tại sao Chúa gọi tôi, có lẽ tôi sẽ không có câu trả lời thỏa đáng. Đó là một huyền nhiệm.
Bởi thế, là một con người có trái tim biết rung động như bao người, tôi vẫn còn thổn thức liệu mình có giữ được cách trọn vẹn lời giao ước mình đã thề hứa với Thiên Chúa giữa một xã hội bị chủ nghĩa khoái lạc chuynh đảo chăng? Đó là một thách đố dai dẳng tôi phải đối diện trong từng giây phút cuộc sống. Nhưng cũng nhờ lời khấn này mà tôi mới có được một niềm vui thực sự đến từ Thiên Chúa. Chính nhờ niềm vui này mà các tu sĩ mới có thể làm chứng cho thế gian và biểu lộ khuôn mặt của Thiên Chúa.
Chúng ta hãy lắng nghe những lời nói về đức khiết tịnh của vị cha chung, Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, trong Tông Thư “Vita Consecrata” dưới đây:
“Con người tận hiến làm chứng rằng những gì nhiều người tưởng sẽ không thực hiện được lại trở nên, với ơn Chúa giúp, có thể và thực sự giải phóng con người. Đúng! Trong Chúa Kitô, con người có thể yêu mến Thiên Chúa với trọn con tim, đặt Ngài trên tất cả tình yêu khác, và như vậy, yêu mến mọi loài thọ tạo với sự tự do đến từ Thiên Chúa. Việc làm chứng này lại càng cần thiết cho thế giới hôm nay hơn bao giờ hết, vì họ còn biết quá ít về giá trị của nó”.(còn tiếp)
Linh Mục Đa Minh Nguyễn Phi Long, CSsR